Postępowanie egzekucyjne wiąże się z dodatkowymi kosztami, które ponosi jedna ze stron – najczęściej dłużnik. Koszty komornicze są częścią procesu mającego na celu wyegzekwowanie należności na rzecz wierzyciela. Warto wiedzieć, z czego się składają, ile wynoszą i kto ostatecznie je pokrywa.

Czym są koszty komornicze?

Koszty komornicze to opłaty związane z prowadzeniem postępowania egzekucyjnego. Obejmują zarówno wynagrodzenie komornika za wykonywane czynności (np. zajęcie rachunku bankowego), jak i zwrot wydatków poniesionych przez komornika w toku egzekucji (np. koszty dojazdu, wysyłki pism czy przechowywania mienia).

Podstawa prawna

Koszty komornicze są regulowane przede wszystkim przez dwa akty prawne:

• Ustawę z dnia 29 sierpnia 1997 r. o komornikach sądowych,
• Ustawę z dnia 28 lutego 2018 r. o kosztach komorniczych.

Ustawy te szczegółowo określają wysokość opłat oraz sposób ich naliczania.

Ile wynoszą koszty komornicze?

Wysokość opłat zależy od rodzaju i skuteczności egzekucji. Przykładowe stawki:

• 10% wartości wyegzekwowanego świadczenia, ale nie mniej niż:
  • 200 zł – gdy egzekucja dotyczy świadczeń pieniężnych z rachunku bankowego, wynagrodzenia, emerytury, renty itp.,
  • 300 zł – w pozostałych przypadkach.
• 5% wartości świadczenia – jeśli postępowanie egzekucyjne zostanie umorzone na wniosek wierzyciela lub na skutek bezczynności.
• 3% wartości świadczenia – jeśli dłużnik ureguluje należność w ciągu miesiąca od otrzymania zawiadomienia o wszczęciu egzekucji.

Maksymalna opłata egzekucyjna nie może przekroczyć 50 000 zł.

Dodatkowe opłaty w toku egzekucji

Komornik może pobrać również opłaty dodatkowe za konkretne czynności, np.:

• poszukiwanie majątku dłużnika – 100 zł,
• doręczenie dokumentów na zlecenie sądu – 40 zł,
• rejestrowanie i archiwizacja zapisu audio/wideo – 50 zł,
• sporządzenie protokołu stanu faktycznego – 400 zł,
• licytacja przedmiotu zastawu – 1000 zł,
• spis inwentarza – 400 zł,
• zabezpieczenie spadku – 400 zł,
• utrudnianie czynności komorniczych – 1000 zł.

Kto ponosi koszty komornicze?

Zasadniczo koszty egzekucyjne ponosi dłużnik, ponieważ to jego działania (lub ich brak) doprowadziły do wszczęcia postępowania. Wierzyciel może być zobowiązany do wniesienia zaliczek na poczet kosztów egzekucji, ale ostatecznie są one doliczane do należności, którą ma zapłacić dłużnik.

Koszty eksmisji komorniczej – kto płaci?

W przypadku eksmisji, koszty mogą ponosić zarówno właściciel nieruchomości, jak i lokator – zależnie od przebiegu sprawy. Egzekucja wyroku eksmisyjnego zawsze odbywa się na podstawie orzeczenia sądu i wiąże się z kosztami logistycznymi, np. wynajmem transportu czy przechowaniem mienia.

Czy można obniżyć koszty komornicze?

Tak, dłużnik ma prawo złożyć wniosek o obniżenie kosztów komorniczych, ale tylko w przypadku egzekucji świadczeń pieniężnych. Wniosek ten nie podlega opłacie sądowej.

Termin:

• Wniosek należy złożyć w ciągu 7 dni od doręczenia postanowienia komornika o ustaleniu opłaty.

Co trzeba dołączyć?

• dokumenty potwierdzające trudną sytuację finansową (np. zaświadczenia o dochodach, zestawienie wydatków),
• w przypadku przedsiębiorców: dokumenty finansowe firmy (np. bilans, zestawienie przychodów i kosztów).

Czy koszty komornicze można umorzyć?

Tak, umorzenie kosztów komorniczych jest możliwe, ale tylko w wyjątkowych przypadkach – gdy ich uregulowanie oznaczałoby poważne pogorszenie sytuacji materialnej dłużnika.

Wymagania:

• Wniosek o umorzenie należy złożyć w ciągu 7 dni od doręczenia postanowienia o opłacie.
• Trzeba wykazać istotne trudności finansowe – np. brak dochodu, niezdolność do pracy, trudną sytuację rodzinną.

Przedawnienie kosztów komorniczych

Zgodnie z przepisami, koszty komornicze przedawniają się po 3 latach, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym wygasł obowiązek zapłaty egzekwowanego świadczenia.

Podsumowanie

Koszty komornicze mogą być znacznym obciążeniem, zwłaszcza gdy egzekucja trwa długo i wymaga wielu czynności. Znajomość zasad ich naliczania pozwala lepiej ocenić skutki postępowania egzekucyjnego. Dłużnik w trudnej sytuacji może starać się o obniżenie lub umorzenie opłat, a także powinien być świadomy możliwości ich przedawnienia po określonym czasie.